Lúa

south

Ánh sáng

Cần nắng đầy đủ 7–10h/ngày.

Tưới nước

Tưới — quản lý mực nước theo từng giai đoạn: gieo cấy → bộ rễ ổn định giữ ẩm; đẻ nhánh hữu hiệu giữ ngập 2–3cm; phân hoá đòng (45–55 ngày sau cấy) ngập 3–5cm; trổ bông NƯỚC PHẢI ĐỦ — thiếu nước trổ bông sẽ lép hàng loạt; chín sữa-chín sáp tháo cạn dần. Kỹ thuật ‘Một phải Năm giảm’ (1P5G) và AWD (tưới ướt khô xen kẽ) giúp giảm nước 15–30%, giảm phát thải khí mê-tan.

Đất trồng

Đất phù sa hằng năm bồi đắp lý tưởng, đất phèn nhẹ có thể trồng giống thích nghi (OM5451, OM18); pH 5.0–7.0. Cày bừa kỹ tạo lớp bùn nhão; bờ vùng ô thửa 0.3–1ha, có kênh tưới/tiêu chủ động. Lúa cấy: làm mạ dược 20–25 ngày rồi cấy; lúa sạ: gieo trực tiếp 100–150kg giống/ha (sạ lan) hoặc 60–80kg/ha (sạ hàng máy).

Bón phân

1 ha cần khoảng 90–120kg N + 50–60kg P2O5 + 50–80kg K2O. Bón lót toàn bộ lân + 30% N + 30% K. Bón thúc đợt 1 (10–15 ngày sau cấy/sạ): 40% N. Bón thúc đợt 2 (đẻ nhánh, 20–25 ngày): 20% N + 30% K. Bón đón đòng (40–45 ngày): 10% N + 40% K. Vùng đất phèn cần thêm vôi 200–500kg/ha, lân nung chảy Văn Điển. Mô hình ‘3 giảm 3 tăng’: giảm giống, phân, thuốc; tăng năng suất, chất lượng, hiệu quả.

Nhân giống

Hạt giống — quan trọng dùng giống lúa xác nhận, không tự để giống nhiều vụ. Xử lý hạt giống bằng nước nóng 54°C/10 phút hoặc thuốc trừ nấm trước gieo để phòng đạo ôn lá mạ. Giống chủ lực ĐBSCL: OM5451, OM18, ĐS1, IR50404, ST25, ST24, RVT, Đài Thơm 8. Giống miền Bắc: BC15, TBR225, Bắc Hương 9, Nếp 87, Nếp cái hoa vàng (đặc sản).

Thu hoạch

Thu khi 85–90% hạt chín vàng, ẩm độ hạt ~22–25%. ĐBSCL gần như 100% cơ giới hoá bằng máy gặt đập liên hợp (combine harvester) — gặt + tuốt + đóng bao trong một thao tác. Lúa sau gặt phải sấy ngay (sấy tĩnh, sấy tầng sôi) hoặc phơi 2–3 ngày để ẩm độ ≤14% trước khi xay xát hoặc lưu kho.