
Rau ngót
Sauropus androgynus
Tên gọi khác: Bồ ngót, Bù ngót, Sweet leaf, Katuk, Star gooseberry
Rau ngót (Sauropus androgynus) là cây rau ăn lá lâu năm phổ biến vườn nhà Việt Nam, được gọi là ‘sweet leaf’ trong tiếng Anh do vị ngọt nhẹ tự nhiên (chứa glycoside). Cây bụi nhỏ cao 1–2m, lá đơn nhỏ thuôn 4–6cm xanh nhạt, mọc xen kẽ trên cành thanh mảnh. Hoa nhỏ vàng-tím nhạt, quả mọng tròn nhỏ. Lá rau ngót giàu protein (5.5g/100g — cao bất thường so với rau ăn lá khác), vitamin C, K, carotenoid, sắt, canxi. Dùng nấu canh thịt bằm, canh tôm cho trẻ em vì dễ tiêu và bổ. CẢNH BÁO QUAN TRỌNG: rau ngót sống hoặc ăn quá nhiều ở phụ nữ mang thai có thể gây sảy thai (chứa papaverine — làm co tử cung); người dân thường khuyên ‘bà bầu kiêng rau ngót’ là có cơ sở khoa học.
Phân bố
- Miền Bắc
- Hà Nội ngoại thành, Hưng Yên, Bắc Ninh, Hải Dương
- Miền Trung
- Thanh Hoá, Nghệ An, Thừa Thiên Huế
- Miền Nam
- TP.HCM, Long An, Tiền Giang, Đồng Nai, Bình Dương
- Vietnam wide
- Trồng vườn nhà khắp cả nước
Công dụng
- Canh rau ngót thịt bằm — món truyền thống cho trẻ em bồi bổ
- Canh tôm rau ngót giải nhiệt
- Xào tỏi (ít phổ biến hơn nấu canh)
- Sinh tố lá rau ngót giảm cân (mới phổ biến — cần cẩn trọng)
- Đông y: lá có tính mát, giải nhiệt, lợi tiểu, chữa sót nhau hậu sản
Đặc điểm
- Dạng cây
- Cây bụi nhỏ thường xanh lâu năm
- Chiều cao (m)
- 1-2
- First harvest months
- 3-4
- Chu kỳ kinh doanh (năm)
- 5-10
- Yield kg per cay per year
- 3-5
Hướng dẫn chăm sóc
Việt Nam
- Ánh sáng
- Chịu được nắng nhẹ và bóng nhẹ (50%); nắng gắt làm lá vàng.
- Tưới nước
- Tưới đều 2–3 lần/tuần, mùa khô tưới hằng ngày. Chịu hạn khá tốt khi trưởng thành nhưng năng suất giảm.
- Đất trồng
- Đất thịt nhẹ, đất phù sa giàu mùn, pH 5.5–7.0. Hố 30×30×30cm, bón lót 5kg phân chuồng + 0.2kg lân + 0.2kg vôi. Khoảng cách 50×50cm hoặc trồng thành hàng dày đặc làm bờ rào ăn được.
- Bón phân
- Sau khi trồng 1 tháng bón thúc nước phân chuồng pha loãng 1:15 hoặc NPK 16-16-8 0.05kg/cây. Hằng năm bón 5kg hữu cơ + 100g NPK/cây chia 3 đợt. Định kỳ phun phân bón lá amino acid để lá xanh và to.
- Nhân giống
- Giâm cành — cắt cành bánh tẻ dài 20–25cm cắm vào đất ẩm hoặc bầu, ra rễ sau 14–21 ngày. Tỉ lệ sống rất cao, ~90%. Cũng có thể gieo hạt nhưng chậm hơn (3–5 tháng mới đủ lớn).
- Thu hoạch
- Bắt đầu hái sau 3–4 tháng trồng. Hái lá non + ngọn non, cắt cách thân 5–7cm để cây tái sinh. Có thể hái liên tục, 30–45 ngày/lứa. Sau 5–10 năm cây già cần đốn cải tạo hoặc trồng lại.
Nguồn tham khảo
1. Cục Trồng trọt — Bộ NN&PTNT
Hướng dẫn kỹ thuật trồng rau ngót — Cục Trồng trọt.
Giấy phép: Tài liệu công vụ — trích dẫn cơ quan ban hành
Báo Nông nghiệp VN — Rau ngót vườn nhà và cảnh báo an toàn.
Giấy phép: © Báo Nông nghiệp VN — trích dẫn link gốc
Rau ngót — Wikipedia tiếng Việt.
Giấy phép: CC BY-SA 4.0
4. Plants of the World Online (Kew)
Sauropus androgynus (L.) Merr. — POWO.
Giấy phép: CC BY 3.0
Trích dẫn trang này
Rau ngót (Sauropus androgynus). Kho thực vật Việt Nam — Nguồn Cây. https://nguoncay.com/kien-thuc-cay-trong/rau-ngot (truy cập 21/10/2026).


