Nguồn Cây 
Polygala tonkinensis
Polygala tonkinensis
1. Định danh và phân loại
Polygala tonkinensis Chodat (1893) là tên chấp nhận, thuộc họ Polygalaceae, chi Polygala; POWO xếp loài trong danh sách loài chấp nhận của chi. Mẫu type là Balansa 3784, thu ở núi Ba Vì, Bắc Bộ (Tonkin), Việt Nam. Polygala barbellata S.K.Chen được Flora of Cambodia, Laos and Vietnam coi là synonym; Huang et al. (2024, preprint chưa phản biện) cũng kết luận hai tên không khác nhau rõ về hình thái.
2. Đặc điểm hình thái
Chưa tìm thấy mô tả riêng về dạng sống, kích thước, lá, hoa, quả của loài. Chi Polygala nói chung có thân thảo hoặc bụi, lá nguyên, cụm hoa chùm, cánh hoa hình thuyền ôm nhị và vòi nhụy, quả nang có cánh, hạt có áo hạt. Cần đọc toàn văn preprint để lấy số liệu hình thái.
3. Sinh thái và phân bố
Theo Đỗ Tất Lợi, loài mọc ở Ba Vì (Hà Nội), Ninh Bình, Nam Định, Hà Nam. GBIF có 22 bản ghi tại Việt Nam, chỉ 1 bản ghi có tỉnh là Hà Tĩnh. Ngoài Việt Nam, GBIF ghi nhận ở Trung Quốc (10), Nhật Bản (1), Lào (1); bản ghi Nhật Bản chưa được xác minh. Chưa có dữ liệu về sinh cảnh và độ cao.
4. Công dụng và giá trị
Chưa có công dụng riêng được ghi nhận. Tài liệu dược liệu chỉ nêu loài trong số các loài viễn chí ở Việt Nam và cho biết chưa có nghiên cứu sâu để ứng dụng làm thuốc.
5. Tình trạng bảo tồn
IUCN: chưa đánh giá (NE). Chưa tìm thấy thông tin về Sách Đỏ Việt Nam 2007 và Nghị định 84/2021/NĐ-CP.
Phân bố
- Đồng bằng sông Hồng
- Theo Đỗ Tất Lợi: Ba Vì (Hà Nội, trước là Hà Tây), Ninh Bình, Nam Định, Hà Nam.
- Bắc Trung Bộ
- GBIF có 1 bản ghi có tỉnh tại Hà Tĩnh.
- Việt Nam
- Loài có mẫu type từ Ba Vì; GBIF có 22 bản ghi tại Việt Nam, đa số chưa rõ tỉnh. Mức độ phổ biến hay hiếm chưa có dữ liệu.
- Thế giới
- GBIF: Trung Quốc (10 bản ghi), Nhật Bản (1, chưa xác minh là mọc tự nhiên), Lào (1). Preprint nghiên cứu loài ở Trung Quốc và Việt Nam, liên quan vùng biên giới (Vân Nam).
Công dụng
- Chưa có công dụng riêng được ghi nhận; tài liệu dược liệu chỉ nêu là một loài viễn chí ở Việt Nam, chưa có nghiên cứu sâu để ứng dụng làm thuốc
- Giá trị phân loại học: mẫu type (Balansa 3784) thu ở Ba Vì, và synonym P. barbellata đang được xem xét lại về hình thái
Hướng dẫn chăm sóc
Việt Nam
- Ánh sáng
- Chưa có dữ liệu.
- Tưới nước
- Chưa có dữ liệu.
- Đất trồng
- Chưa có dữ liệu.
- Bón phân
- Chưa có dữ liệu.
- Nhân giống
- Chưa có dữ liệu về nhân giống loài này.
- Thu hoạch
- Không áp dụng; chưa có dữ liệu.
Nguồn tham khảo
1. Global Biodiversity Information Facility (GBIF)
GBIF Occurrence Records: Polygala tonkinensis Chodat in Vietnam (0 occurrences).
Giấy phép: CC BY 4.0
2. Wikidata
Polygala tonkinensis Chodat, công bố 1893; IPNI 692470-1.
3. POWO (Kew)
POWO liệt loài trong danh sách loài chấp nhận của chi Polygala.
4. Huang et al. 2024 (preprint, ARPHA)
So sánh P. barbellata và P. tonkinensis; kết luận không khác nhau rõ về hình thái (chưa phản biện).
5. Pensoft
Mẫu type Balansa 3784 ở Ba Vì; mô tả chung của chi Polygala.
Tên chung viễn chí; loài mọc ở Ba Vì, Ninh Bình, Nam Định, Hà Nam.
7. Medigo
Phân bố ở Ba Vì, Ninh Bình, Nam Định, Hà Nam.
Nêu P. tonkinensis trong các loài viễn chí ở Việt Nam, chưa có nghiên cứu sâu để làm thuốc.
9. Ảnh: GBIF
Ảnh minh hoạ — Naturalis Biodiversity Center (http://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/), https://medialib.naturalis.nl/file/id/L.4166355/format/large
Giấy phép: http://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/
Trích dẫn trang này
Polygala tonkinensis (Polygala tonkinensis). Kho thực vật Việt Nam — Nguồn Cây. https://nguoncay.com/kien-thuc-cay-trong/polygala-tonkinensis (truy cập 21/10/2026).
